Twee zware aardbevingen troffen Venezuela binnen minder dan een minuut na elkaar, met verwoestende gevolgen voor de hoofdstad Caracas. Wetenschappers onderzoeken nu of de twee schokken mogelijk op twee afzonderlijke breuken hebben plaatsgevonden, wat de ramp extra bijzonder maakt.
Volgens William Barnhart, geofysicus bij de Amerikaanse geologische dienst USGS, was de combinatie van de twee bevingen uitzonderlijk catastrofaal. Een eerste beving met een kracht van 7,2 op de schaal van Richter zou op zichzelf al enorme schade hebben aangericht, zeker in een stad als Caracas waar veel oudere gebouwen kwetsbaar zijn voor sterke trillingen. Slechts 39 seconden later volgde echter een nog zwaardere beving van magnitude 7,5, die ongeveer drie keer zo krachtig was. Bovendien sloegen beide bevingen toe op het land, vlakbij dichtbevolkte gebieden, wat de menselijke tol aanzienlijk verhoogde.
Barnhart benadrukt dat het nog te vroeg is om definitieve conclusies te trekken over wat er precies onder de aardkorst is gebeurd. De regio kent een tektonisch complexe structuur met meerdere breuken die elkaar kruisen, waardoor het moeilijk is om één specifieke breuk als oorzaak aan te wijzen.
Chris Goldfinger, paleoseismoloog aan de Oregon State University, wijst erop dat experts bij het inschatten van aardbevingsrisico’s doorgaans uitgaan van één breuk per beving. Het scenario waarbij meerdere breuken tegelijk betrokken zijn, wordt zelden meegenomen in risicomodellen. Toch is dit niet de eerste keer dat zoiets gebeurt.
In 2016 verraste de zogenoemde Kaikōura-aardbeving in Nieuw-Zeeland de wetenschappelijke wereld, omdat daarbij meerdere breuken tegelijk braken. Die gebeurtenis veranderde het inzicht van seismologen in hoe onderling verbonden breuken elkaar kunnen activeren. Als de Venezolaanse bevingen een vergelijkbaar patroon blijken te volgen, is dat waardevolle informatie voor onderzoekers die aardbevingsrisico’s bestuderen.
Goldfinger stelt dat de Kaikōura-beving destijds volledig onverwacht kwam en dat niemand had gedacht dat zoiets mogelijk was. Nu, tien jaar later, lijkt een vergelijkbaar fenomeen zich te hebben herhaald in Venezuela, waarbij twee zeer zware aardbevingen op afzonderlijke breuken plaatsvonden.
Deze bevindingen zijn ook relevant voor andere regio’s in de wereld met vergelijkbare tektonische complexiteit, zoals delen van Californië waar het San Andreas-breuksysteem eveneens uit meerdere met elkaar verbonden breuken bestaat. Wetenschappers benadrukken dat het begrijpen van dit soort meervoudige breukscenario’s cruciaal is voor het verbeteren van aardbevingsmodellen en rampenplannen wereldwijd.
