Vrachtwagenchauffeurs uit de Westelijke Balkan dreigen op 14 september 2026 EU-grensovergangen te blokkeren als Brussel hen niet vrijstelt van de Schengen-regel die verblijf buiten de EU beperkt tot 90 dagen per 180 dagen. Honderden chauffeurs kwamen maandag bijeen in vier landen om hun eisen kracht bij te zetten.
Belangrijke feiten
- Chauffeurs uit Bosnië-Herzegovina, Servië, Montenegro en Noord-Macedonië namen deel aan de protesten op maandag 31 augustus 2026.
- De deadline voor een EU-reactie is 14 september 2026; bij uitblijven van een oplossing volgt een blokkade van grensovergangen.
- De Schengen-zone telt 25 EU-lidstaten, plus IJsland, Liechtenstein, Noorwegen en Zwitserland.
- Het EU-Entry/Exit System (EES), operationeel sinds april 2026, registreert elektronisch in- en uitreizen van niet-EU-burgers, waardoor overschrijding van de 90-dagengrens makkelijker traceerbaar is.
- De EU is de grootste handelspartner van de Westelijke Balkan: meer dan 60 procent van de totale handel van de regio gaat naar of komt uit de EU.
- Servië registreerde in de eerste helft van 2026 een totale buitenlandse handel van meer dan 39 miljard euro, waarvan 58 procent met EU-landen.
- Bosnië-Herzegovina had in het eerste kwartaal van 2026 een handelsvolume met de EU van 5,6 miljard euro.
Achtergrond: waarom de 90-dagenregel een probleem is
De Schengen-regelgeving staat niet-EU-burgers toe maximaal 90 dagen per 180 dagen in de Schengen-zone te verblijven. Voor vrachtwagenchauffeurs die regelmatig goederen naar en door Europa vervoeren, betekent dit dat zij een groot deel van het jaar niet kunnen werken. Met de invoering van het EES in april 2026 wordt de naleving van deze regel strenger gehandhaafd, wat de druk op de chauffeurs verder vergroot.
Wat eisen de chauffeurs?
De chauffeurs roepen op tot een vrijstelling van de 90-dagenregel voor alle Schengen-landen tegelijk. Bilaterale akkoorden tussen afzonderlijke Westelijke Balkanlanden en EU-lidstaten worden door hen als onvoldoende beschouwd. Noord-Macedonië sloot al bilaterale regelingen met Kroatië, Zwitserland en Roemenië, maar de chauffeurs willen een brede, Schengen-brede oplossing.
Reactie van de Europese Commissie
De Europese Commissie liet eerder dit jaar weten in gesprek te zijn met partners in de Westelijke Balkan om een oplossing te vinden. Een van de opties die wordt besproken, is een systeem van bilaterale overeenkomsten tussen individuele Westelijke Balkanlanden en EU-lidstaten. De chauffeurs stellen echter dat Brussel tot nu toe geen aanvaardbaar voorstel heeft gedaan.
Economische belangen op het spel
Een blokkade van grensovergangen zou grote economische gevolgen kunnen hebben. De EU is goed voor meer dan 60 procent van de totale handel van de Westelijke Balkan. Servië, de grootste economie van de regio, handelde in de eerste helft van 2026 voor ruim 39 miljard euro, waarvan 58 procent met EU-landen. Bosnië-Herzegovina had in het eerste kwartaal van 2026 een handelsvolume van 5,6 miljard euro met de EU.
Veelgestelde vragen
Waarom dreigen Westelijke Balkan-truckers EU-grenzen te blokkeren?
Vrachtwagenchauffeurs uit Bosnië-Herzegovina, Servië, Montenegro en Noord-Macedonië eisen een vrijstelling van de Schengen 90-dagenregel, die hen beperkt in hun werkmogelijkheden in Europa. Als Brussel voor 14 september 2026 geen oplossing biedt, dreigen zij grensovergangen met de EU te blokkeren.
Wat is het Entry/Exit System en waarom speelt het een rol?
Het EU Entry/Exit System (EES) is operationeel sinds april 2026 en registreert elektronisch de in- en uitreizen van niet-EU-burgers. Hierdoor wordt de 90-dagengrens voor verblijf in de Schengen-zone strenger gehandhaafd, wat de situatie voor Westelijke Balkan-chauffeurs heeft verscherpt.
Welke oplossing ligt op tafel?
De Europese Commissie bespreekt bilaterale overeenkomsten tussen afzonderlijke Westelijke Balkanlanden en EU-lidstaten. Noord-Macedonië sloot al akkoorden met Kroatië, Zwitserland en Roemenië. De chauffeurs willen echter een oplossing die geldt voor alle Schengen-landen tegelijk.
