Nadiem Makarim, de 41-jarige medeoprichter van de populaire Zuidoost-Aziatische super-app Gojek, is door een rechtbank in Jakarta veroordeeld tot tien jaar gevangenisstraf wegens corruptie. Hij werd schuldig bevonden aan het manipuleren van een aanbestedingsprocedure voor schoollaptops tijdens zijn periode als minister van Onderwijs in Indonesië. Makarim had zich steeds onschuldig verklaard.
Naast de gevangenisstraf moet hij ruim 809 miljard Indonesische roepia terugbetalen, omgerekend ongeveer 45 miljoen dollar. Dit bedrag staat gelijk aan het bedrag waarmee hij zichzelf volgens de rechter heeft verrijkt. Omdat Makarim aangeeft dit bedrag niet te kunnen betalen, loopt zijn straf op met nog eens vijf jaar. In totaal staat hij dus effectief voor vijftien jaar cel. Daarbovenop riskeert hij nog een extra boete van één miljard roepia, of anders nog eens 190 dagen extra detentie.
Makarim verliet Gojek in 2019 om toe te treden tot de regering van toenmalig president Joko Widodo. Tot 2024 bekleedde hij de post van minister van Onderwijs. De zaak draait om de aankoop van Chromebook-laptops voor scholen in de periode 2021 tot 2022. Aanklagers stellen dat het ministerie al in 2018 had vastgesteld dat deze laptops een internetverbinding vereisen om te functioneren, waardoor ze ongeschikt zouden zijn voor afgelegen gebieden in Indonesië met slechte connectiviteit.
Toch ging het ministerie in 2021 over tot de aankoop, nadat Makarim in 2020 een ontmoeting had gehad met vertegenwoordigers van Google. Aanklagers beweren dat hij de aanbestedingsvoorwaarden zodanig opstelde dat uitsluitend het Chrome-systeem van Google in aanmerking kwam. Volgens het openbaar ministerie deed hij dit om Google een dominante positie te geven binnen het Indonesische onderwijssysteem, terwijl Google tegelijkertijd een investeerder was in Gojek. De staat zou hierdoor voor circa 125 miljoen dollar schade hebben geleden.
Makarim weerlegde alle beschuldigingen. Hij benadrukte dat het genoemde geldbedrag altijd op rekeningen van Gojek heeft gestaan en dat hij er persoonlijk nooit over heeft beschikt. Ook ontkende hij enig verband tussen de investeringen van Google in Gojek en de aanbestedingsbeslissing. Sterker nog, hij stelde dat de keuze voor Chromebooks juist kostenbesparend was voor de overheid.
Buiten de rechtbank in Jakarta verzamelden tientallen aanhangers van Makarim zich. Toen het vonnis werd uitgesproken, klonk luid gejoel vanuit de menigte. Critici van de Indonesische autoriteiten betwijfelen de juridische grondslag van de zaak en zien de veroordeling als onderdeel van een bredere politieke campagne tegen tegenstanders van de huidige regering.
Gojek is een van de meest gebruikte apps in Zuidoost-Azië, met meer dan 170 miljoen gebruikers voor diensten als vervoer en digitale betalingen. Makarim geldt als een van de meest bekende techondernemers van Indonesië.
