Vier maanden nadat het Amerikaanse Hooggerechtshof een streep zette door Trumps gebruik van noodwetgeving voor zijn handelspolitiek, is de Amerikaanse president opnieuw begonnen met het opleggen van importtarieven. Dit keer via een andere juridische route, die volgens experts moeilijker aan te vechten is voor rechters.
De Amerikaanse Handelsvertegenwoordiger (USTR) maakte begin juni bekend gebruik te maken van een handelswet uit 1974, de zogenaamde ‘Section 301 van de Trade Act’, om tarieven op te leggen aan zo’n zestig economieën. Doordat de Europese Unie als één blok wordt meegeteld, gaat het in werkelijkheid om meer dan tachtig landen.
De voorgestelde tarieven kunnen oplopen tot 12,5 procent op ingevoerde goederen. Als rechtvaardiging stelt de Amerikaanse regering dat deze landen onvoldoende optreden tegen handel in producten die zijn vervaardigd met behulp van dwangarbeid. Hoewel veel getroffen landen zich in het mondiale Zuiden bevinden, staan ook belangrijke westerse bondgenoten op de lijst: het Verenigd Koninkrijk, Canada, de Europese Unie, Japan, Australië en Nieuw-Zeeland.
Handelsanalisten waarschuwen dat deze nieuwe tariefaanpak landen juist verder van de Verenigde Staten af kan drijven. In plaats van te steunen op handel met Washington, zouden landen worden gestimuleerd om onderling nieuwe handelsakkoorden te sluiten.
Volgens twee in India gevestigde internationale handelsadvocaten, Shantanu Singh en Vikram Naik, versnellen de Amerikaanse tarieven de zoektocht van landen naar alternatieve handelspartners. Zij wijzen op de handelsakkoorden tussen de EU en het Zuid-Amerikaanse handelsblok Mercosur, en tussen de EU en India, als concrete voorbeelden van deze verschuiving. Hoewel nieuwe markten mogelijk niet dezelfde omvang of prijzen bieden als de Amerikaanse markt, kunnen ze wel helpen om de schade van de Amerikaanse tarieven te beperken.
Handelsexperts spreken van een bredere ‘heroriëntatie’ van de wereldhandel, waarbij de Verenigde Staten steeds minder centraal komen te staan. De vraag is of Trumps nieuwe aanpak ditmaal standhoudt voor de rechter, en wat de gevolgen zullen zijn voor de internationale handelsbetrekkingen op de langere termijn.
