Het found footage-genre kent zijn vaste trucjes en clichés: een lange introductie om de personages te leren kennen, chaotische beeldvoering zodra het misgaat, en altijd wel iemand die vraagt of de camera alsjeblieft uit mag. Toch heeft dit filmgenre meer te bieden dan veel kijkers denken. Naast bekende klassiekers als ‘The Blair Witch Project’ en ‘REC’ bestaat er een hele reeks uitstekende found footage-films die grotendeels onder de radar zijn gebleven.
Opvallend aan deze vergeten pareltjes is dat ze lang niet allemaal horrorfilms zijn. Hoewel het genre zich uitstekend leent voor enge verhalen, blijkt de found footage-stijl ook verrassend goed te werken in heel andere genres.
Een van de meest opvallende titels uit de lijst is de Australische film ‘The Tunnel’ uit 2011. In deze film volgt een nieuwsploeg uit Sydney een mogelijke doofpotaffaire: de Australische overheid startte een waterrecyclingprogramma waarbij water in verlaten ondergrondse spoortunnels werd opgeslagen, maar stopte daar plotseling mee. Tegelijkertijd verdwijnen er steeds meer daklozen in diezelfde tunnels. Gewapend met camera’s en opnameapparatuur gaan de journalisten de diepte in om te onderzoeken wat er werkelijk aan de hand is. Wat ze aantreffen, overtreft hun ergste verwachtingen.
‘The Tunnel’ is het regiedebuut van Carlo Ledesma en speelt bewust in op de bekende conventies van het genre. De film is niet bijzonder subtiel in het opbouwen van spanning, en sommige critici vinden dat Ledesma meer had kunnen leren van de ‘minder is meer’-aanpak van Blair Witch. Toch slaagt de film erin om met beklemmende ondergrondse scènes en effectieve monsterbeelden de kijker aan de rand van zijn stoel te houden.
Naast ‘The Tunnel’ bevat de volledige lijst nog negen andere vergeten found footage-films die elk op hun eigen manier indruk maken. Sommige spelen met het genre door het toe te passen op sciencefiction of actie, terwijl andere juist de horrorformule op een verfrissende manier invullen.
Wat al deze films gemeen hebben, is dat ze destijds niet de aandacht kregen die ze verdienden. In een genre dat overspoeld wordt door goedkope producties, is het makkelijk voor kwalitatief sterke films om verloren te gaan in de massa. Toch bewijzen juist deze titels dat found footage, mits goed uitgevoerd, nog altijd een krachtig en meeslepend filmformaat kan zijn.
Voor liefhebbers van het genre die op zoek zijn naar iets anders dan de bekende namen, bieden deze vergeten films een welkome ontdekking. Of het nu gaat om tunnels vol gevaar, bovennatuurlijke verschijnselen of geheel andere verhaallijnen, er is genoeg te ontdekken voor wie bereid is verder te kijken dan de gebaande paden.
