De Verenigde Staten hebben een ruimtewapen in een baan om de aarde geplaatst, zo maakten zij bekend. Experts denken dat het gaat om een platform voor elektronische oorlogsvoering, een kinetisch voertuig of een satelliet die andere satellieten kan grijpen en verplaatsen. De aankondiging roept vragen op over de militarisering van de ruimte en de rol van grootmachten daarin.
Belangrijke feiten
- Secretary of the Air Force Troy Meink bevestigde dat het wapen ‘in orbit’ is en noodzakelijk is om Amerikaanse strijdkrachten te beschermen tegen vijandelijke acties.
- Meink gaf geen details over de capaciteiten van het wapen of wanneer het in orbit werd gebracht.
- Dr. Bleddyn Bowen, verbonden aan het Royal United Services Institute en de Universiteit van Durham, schat dat het waarschijnlijk een elektronisch oorlogsvoerings- of radio-jamming platform betreft.
- Rusland en China voeren de afgelopen tien jaar aanzienlijk meer manoeuvres uit in de ruimte, bekend als rendezvous- en nabijheidsoperaties (RPO’s).
- China heeft volgens Bowen een zogeheten ‘space tug capability’ gedemonstreerd: een voertuig dat een satelliet kan grijpen en naar een andere baan kan verplaatsen.
- Rusland beschikt over grondgebonden raketten die satellieten in een lage aardbaan kunnen uitschakelen, en over ASAT-raketten die vanuit grote hoogte door vliegtuigen kunnen worden afgevuurd.
Wat zou het Amerikaanse ruimtewapen kunnen zijn?
Bowen sluit niet uit dat het gaat om een niet-destructief anti-satellietwapen dat radiosignalen stoort. “Als je de radioverbindingen uitschakelt, is je satelliet volledig nutteloos,” zei hij in het BBC Radio 4-programma Today. Minder waarschijnlijk, maar mogelijk, is een kinetisch voertuig dat een projectiel afvuurt om een satelliet fysiek te vernietigen. Ook een inspectie- en grappling-satelliet behoort tot de mogelijkheden.
Ruimteoorlogvoering door Rusland en China
Hoewel het Amerikaanse wapen in orbit een primeur lijkt, beschikken de VS, Rusland en China al langer over wapens die vanuit de grond of vanuit de lucht op satellieten kunnen worden gericht. Dr. Rod Thornton, universitair hoofddocent Russische defensie- en veiligheidsstudies aan het King’s College London, legt uit dat RPO-satellieten in theorie kunnen worden ingezet als ‘hunter-killer’-satellieten door fysieke botsingen of door andere satellieten uit hun baan te duwen.
Rusland compenseert zijn beperktere satellietcapaciteit met sterke raketcapaciteiten, aldus Thornton. “De Russen beschouwen de NAVO als een partij met veel betere en meer satellieten dan het Russische leger ter beschikking heeft,” zegt hij. China heeft daarnaast aangetoond satellieten te kunnen grijpen en verplaatsen — een technologie die zowel voor het verwijderen van ruimtepuin als voor het uitschakelen van werkende satellieten kan worden gebruikt.
Militair gebruik van de ruimte neemt toe
Geavanceerde legers zetten satellieten al in voor veilige communicatie, verkenning, precisienavigatie en het detecteren van raketlanceringen. Naarmate oorlogvoering technologisch geavanceerder wordt, verwachten analisten dat het militaire gebruik van de ruimte verder zal toenemen.
Veelgestelde vragen
Wat heeft de VS in de ruimte geplaatst?
De VS heeft een wapen in een baan om de aarde gebracht. Secretary of the Air Force Troy Meink bevestigde dit, maar gaf geen details over het type wapen of de capaciteiten ervan. Experts opperen een elektronisch oorlogsvoeringsplatform, een kinetisch voertuig of een grappling-satelliet als mogelijkheden.
Hebben Rusland en China ook ruimtewapens?
Ja. Rusland beschikt over grondgebonden raketten en vliegtuig-gelanceerde ASAT-raketten die satellieten kunnen uitschakelen. China heeft een ‘space tug capability’ gedemonstreerd waarmee satellieten kunnen worden gegrepen en verplaatst. Beide landen voeren al jaren manoeuvres uit in de nabijheid van westerse satellieten.
Is het plaatsen van wapens in de ruimte nieuw?
Het plaatsen van een wapen in orbit door de VS lijkt een primeur, maar de VS, Rusland en China beschikken al langer over wapens die vanuit de grond of de lucht op satellieten kunnen worden gericht.
