Wie de filmgeschiedenis bestudeert, ontdekt al snel een terugkerend patroon: het horrorgenre is voor veel regisseurs een uitstekende manier om voet aan de grond te krijgen in Hollywood. Sommige filmmakers gebruiken horror als springplank om hun visuele vaardigheden te tonen, terwijl anderen het genre inzetten om diepere thema’s te verkennen. Opvallend genoeg verlaten veel van deze regisseurs het genre zodra ze doorbrekend succes behalen, waardoor hun vroege horrorwerk achteraf als een bijzondere curiositeit wordt beschouwd.
Dit geldt ook voor John McTiernan, die later wereldberoemd zou worden met actiefilms als Predator en Die Hard. Zijn allereerste speelfilm was echter een stuk minder bekend: de horrorfilm Nomads uit 1986, met Pierce Brosnan in de hoofdrol. De film viel bij de release slecht bij publiek en critici, mede omdat McTiernans latere werk zo radicaal anders van toon en genre was. Hierdoor raakte Nomads lange tijd in de vergetelheid.
De reputatie van de film is de afgelopen jaren echter gestaag gegroeid, nu de film breder beschikbaar is gekomen voor een nieuw publiek. Dat is niet voor niets: Nomads past verrassend goed bij de huidige populariteit van zogenaamde liminale horror, een subgenre waarbij de grens tussen de gewone werkelijkheid en het onheilspellende langzaam vervaagt.
Nomads is ook de enige film die McTiernan zelf schreef, wat het werk extra interessant maakt als inkijkje in zijn persoonlijke interesses. Als afgestudeerde aan de gerenommeerde Juilliard School verwerkte hij zijn fascinatie voor antropologie in het verhaal. De film speelt zich af in het Los Angeles van de jaren tachtig en volgt de Franse antropoloog Pommier, gespeeld door Brosnan, die gespecialiseerd is in de religieuze gebruiken van niet-westerse culturen. Wanneer hij na zijn verhuizing naar de stad een groep rondzwervende straatpunks begint te observeren, raakt hij steeds dieper verstrikt in een duistere wereld. De punks blijken geen gewone mensen te zijn, maar kwaadaardige geesten die chaos en gevaar zaaien.
Wat Nomads onderscheidt van conventionele horrorfilms is de manier waarop McTiernan het bovennatuurlijke verweven heeft met culturele vervreemding. De geesten worden niet behandeld als klassieke spoken, maar eerder als mythologische wezens uit een andere werkelijkheid, vergelijkbaar met cryptiden uit volksverhalen. Dit geeft de film een unieke, antropologische ondertoon die hem ver boven de gemiddelde spookfilm uitstijgt.
Samen met cameraman Stephen Ramsey wist McTiernan een beklemmende sfeer te creëren die het ongemak van cultuurbotsing en het onbekende visueel weet te vangen. Voor liefhebbers van atmosferische en conceptueel gedurfde horror is Nomads dan ook een aanrader die zeker een tweede kans verdient.
