Zo’n vijftienduizend mensen zijn de afgelopen weken teruggekeerd naar Malawi nadat zij het slachtoffer dreigden te worden van xenofobisch geweld in Zuid-Afrika. De situatie in het zuidelijke Afrikaanse land is de afgelopen weken sterk verslechterd door een groeiende campagne tegen buitenlandse migranten zonder verblijfsvergunning.
Op 30 juni trokken duizenden Zuid-Afrikanen de straat op om te eisen dat ongedocumenteerde vreemdelingen het land verlaten. Deze demonstraties maken deel uit van een wekenlange beweging die inmiddels aan vier mensen het leven heeft gekost en grote groepen migranten op de vlucht heeft gejaagd.
De betogers stellen dat buitenlandse migranten verantwoordelijk zijn voor de hoge werkloosheid en criminaliteit in het land. Die beschuldigingen worden echter weersproken door zowel president Cyril Ramaphosa als door verschillende mensenrechtenorganisaties. Zij wijzen erop dat migranten niet de oorzaak zijn van de structurele problemen waarmee Zuid-Afrika kampt.
De terugkeer van zoveel mensen naar Malawi legt een zware druk op dat land, dat zelf al te maken heeft met economische uitdagingen. De thuiskomst van duizenden landgenoten vraagt om opvang, ondersteuning en perspectief op werk, terwijl de middelen daarvoor beperkt zijn.
De situatie benadrukt de kwetsbaarheid van migranten in de regio en roept vragen op over de bescherming van hun rechten en veiligheid in Zuid-Afrika.
