Een man die in Frankrijk werd veroordeeld voor mensensmokkel en ooit werd omschreven als ‘de peetvader’ van de Franse migrantenkampen, verblijft momenteel in het Engelse graafschap Leicestershire. Dat blijkt uit onderzoek van de BBC. De man zou asiel hebben aangevraagd en werkt vermoedelijk illegaal.
Het gaat om Twana Jamal, een Iraakse Koerd die in 2016 door een Franse rechtbank werd veroordeeld tot vijf jaar gevangenisstraf. Volgens de Franse aanklagers was hij destijds een van de meest succesvolle mensensmokkelaars die ooit werden opgepakt. Hij zou wekelijks tot omgerekend zo’n 115.000 euro hebben verdiend met het illegaal over het Kanaal brengen van migranten.
Na een anonieme tip wist de BBC Jamal op te sporen in het dorp Blaby. Journalisten zagen hem werken, een auto besturen zonder rijbewijs en zagen aanwijzingen dat hij een valse naam gebruikt.
De aanwezigheid van Jamal in het Verenigd Koninkrijk roept serieuze vragen op over de effectiviteit van de Britse grenscontroles bij het screenen van asielzoekers met buitenlandse strafbladen. Immigratiefunctionarissen lieten aan de BBC weten dat het sinds de Brexit moeilijker is geworden om strafregisters uit bepaalde andere landen te raadplegen. De omroep stelt meer dan twintig actieve smokkelaars te hebben gevonden die het Verenigd Koninkrijk hebben bereikt, waarvan sommigen buitenlandse veroordelingen op hun naam hebben staan en anderen asiel aanvragen onder valse namen.
Jamal, die in de kampen de bijnaam ‘Pasha’ droeg — een Turks woord voor iemand met een hoge rang — was actief vanuit het Grand Synthe-kamp bij Duinkerken. Tussen 2012 en 2016 bracht hij migranten over het Kanaal, waarbij hij per persoon tussen de 5.000 en 5.700 euro rekende. In die periode werden migranten voornamelijk vervoerd in vrachtwagens, in tegenstelling tot de kleine bootjes die tegenwoordig worden gebruikt.
Jamal was verbonden aan de zogenoemde Ranya Boys, een van de kleine Koerdische bendes die volgens Europese opsporingsdiensten de afgelopen vijftien jaar de grensoverschrijdende mensensmokkel zijn gaan domineren.
Tijdens zijn proces in Frankrijk beweerde Jamal het slachtoffer te zijn van een verwisseling, maar de rechtbank verwierp dit verweer en sprak hem schuldig. Na zijn vrijlating zou hij worden uitgezet naar Iraaks Koerdistan. Desondanks lijkt hij zijn weg naar Engeland te hebben gevonden.
Het onderzoek naar Jamal maakt deel uit van een bredere BBC-reportage die eerder al leidde tot de arrestatie van een andere prominente mensensmokkelaar. De zaak benadrukt opnieuw de kwetsbaarheden in het Europese en Britse systeem voor grenstoezicht en de opsporing van criminelen die asiel aanvragen.