ORANJESTAD — Op 12 mei wordt de Internationale Dag van de Plantgezondheid gehouden. Het thema van 2026 is ‘Plant Biosecurity for Food Security and Nutrition’, ofwel plantaardige biosecurity voor voedselzekerheid en voeding. Daarmee wordt internationaal aandacht gevraagd voor het belang van gezonde planten voor landbouw, ecosystemen en de voedselvoorziening.
Volgens Rainbow Warriors Core Foundation vormen gezonde planten de basis van al het leven op aarde. Planten leveren 80 procent van het voedsel dat mensen consumeren en produceren naar schatting 20 tot 30 procent van de zuurstof die wordt ingeademd. Tegelijkertijd neemt de druk op plantgezondheid toe door internationaal reizen en handelsverkeer, waardoor plagen en plantenziekten zich gemakkelijker over grenzen verspreiden.
Daarnaast zorgt klimaatverandering voor nieuwe omstandigheden waarin plagen en ziekten zich kunnen vestigen en uitbreiden. Dat kan leiden tot een groter gebruik van bestrijdingsmiddelen, met schadelijke gevolgen voor onder meer bestuivers en andere nuttige organismen. De stichting benadrukt daarom het belang van duurzame en milieuvriendelijke methoden, zoals geïntegreerde plaagbestrijding.
De internationale aanpak van plantgezondheid kreeg vorm met het International Plant Protection Convention (IPPC), dat op 6 december 1951 werd ondertekend. Dit verdrag introduceerde internationale fytosanitaire normen voor de preventie van de invoer en verspreiding van plantplagen via internationale handel. Samen met de Codex Alimentarius van de Food and Agriculture Organization en de diergezondheidsnormen van de World Organization for Animal Health vormen deze standaarden volgens de organisatie een belangrijk fundament voor voedselzekerheid.
De Algemene Vergadering van de Verenigde Naties riep in 2018 het jaar 2020 uit tot Internationaal Jaar van de Plantgezondheid. In 2022 werd vervolgens 12 mei officieel aangewezen als Internationale Dag van de Plantgezondheid.
De stichting wijst erop dat jaarlijks bijna 40 procent van alle gewassen verloren gaat door plagen en plantenziekten. Plantaardige biosecurity moet dat helpen beperken door grenscontroles, inspectie, preventie en snelle respons bij uitbraken. Dat is niet alleen van belang voor de beschikbaarheid van voedsel, maar ook voor werkgelegenheid in de landbouw, internationale handel en het behoud van biodiversiteit.
In het persbericht wordt ook gewezen op het belang van technologie. Genoemd worden onder meer drones en satellietbeelden voor het opsporen van schade in gewassen, sensoren in landbouwvelden, geautomatiseerde vallen, snelle veldtesten, genetische analysetechnieken, digitale identificatiesystemen en toepassingen van kunstmatige intelligentie om plagen en ziekten sneller te herkennen en hun verspreiding te voorspellen. Ook digitale traceersystemen en logistieke controle worden genoemd als hulpmiddelen om besmettingen in de productieketen te voorkomen.
Voor Aruba is het onderwerp volgens de organisatie eveneens relevant, omdat het eiland ook te maken heeft gehad met plantplagen en ziekten. Het persbericht wijst erop dat biosecurity en waakzaamheid nodig blijven om schade aan gewassen, natuur en economie zoveel mogelijk te voorkomen.
