De Verenigde Staten hebben Syrië na 47 jaar geschrapt van de lijst van staatssponsors van terrorisme, waarmee Washington naar eigen zeggen de “laatste grote barrières” voor private sectorinvesteringen en de herintegratie van Syrië in de wereldeconomie wegneemt.
Belangrijke feiten
- Syrië stond sinds 1979 op de Amerikaanse lijst van staatssponsors van terrorisme.
- De beslissing werd aangekondigd door minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio.
- Ook Hayat Tahrir al-Sham (HTS) is geschrapt van de Amerikaanse lijst van wereldwijde terroristische organisaties.
- Na de schrapping van Syrië staan nog slechts drie landen op de lijst: Cuba, Noord-Korea en Iran.
- De maatregel was al in juli aangekondigd door de Trump-administratie.
- Amerikaans minister van Financiën Scott Bessent zei dat de stap extra investeringen in Syrië moet bevorderen.
Achtergrond: HTS en president Al-Sharaa
De Trump-administratie heeft de Syrische president Ahmed al-Sharaa omarmd, een voormalig militant op wiens hoofd de VS eerder een premie had uitgeloofd als leider van een al-Qaeda-aftakking. Zijn islamitische beweging, Hayat Tahrir al-Sham (HTS), vroeger bekend als al-Nusra Front, was de Syrische tak van al-Qaeda totdat Al-Sharaa in 2016 de banden met het jihadistische netwerk verbrak.
Eind 2024 leidde HTS de rebellenoffensief die voormalig president Bashar al-Assad ten val bracht. De beweging domineert nu de transitieregering van Al-Sharaa. Vorig jaar had de VS ook al de aanduiding van HTS als Foreign Terrorist Organisation ingetrokken en Al-Sharaa van de lijst van Specially Designated Global Terrorists gehaald.
Geopolitieke context en risico’s
De VS hoopt Syrië in zijn invloedssfeer te trekken, in plaats van die van Rusland of China. Toch blijven de risico’s aanzienlijk: Syrië is nog ver van stabiel, kent geen representatieve regering en bevindt zich in het middelpunt van groeiende spanningen tussen buurlanden Israël en Turkije.
Rubio stelde dat de stap Syrië “een pad naar welvaart” biedt. De Syrische minister van Buitenlandse Zaken Asaad Hassan al-Shaibani noemde het nieuws een “historische stap” en beloofde te blijven werken aan het wegnemen van de gevolgen van isolement, op basis van transparantie en wederzijdse belangen.
Gevolgen van de terrorismelijst
De aanduiding als staatssponsor van terrorisme brengt financiële sancties met zich mee, beperkingen op Amerikaanse buitenlandse hulp en defensie-export, en kan ook personen en landen die handel drijven met de gesanctioneerde staat bestraffen. Het schrappen van Syrië opent daarmee de weg voor bredere economische samenwerking.
Veelgestelde vragen
Waarom heeft de VS Syrië van de terrorismelijst gehaald?
Volgens minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio erkent de VS hiermee de positieve stappen van de Syrische regering om zich volledig te distantiëren van internationale terrorisme. De maatregel moet private investeringen en economische stabiliteit in Syrië bevorderen.
Welke landen staan nog op de Amerikaanse lijst van staatssponsors van terrorisme?
Na de schrapping van Syrië staan nog drie landen op de lijst: Cuba, Noord-Korea en Iran.
Wat is Hayat Tahrir al-Sham (HTS)?
HTS is een Syrische islamitische beweging, vroeger bekend als al-Nusra Front en voormalig al-Qaeda-affiliate in Syrië. De groep verbrak in 2016 de banden met al-Qaeda en leidde eind 2024 de val van president Assad. De VS heeft HTS inmiddels van zijn terrorismelijst geschrapt.
