ORANJESTAD — Premier Mike Eman en minister van Financiën, Economische Zaken en Primaire Sector Geoffrey Wever hebben bekendgemaakt dat het kabinet AVP-FUTURO, met goedkeuring van elf parlementariërs, Aruba’s investeringsfonds heeft opgericht: het Algemeen Investerings- en Ontwikkelingsfonds Aruba (AIOF).
Volgens de regering is het doel van het fonds om publieke investeringen te financieren die bijdragen aan het welzijn van Aruba. De middelen voor de uitvoering van investeringen komen uit de Landsbegroting van Aruba en kunnen ook worden aangevuld met bijdragen van derden, zoals Nederland en de Europese Unie. Met de oprichting van het AIOF beschikt Aruba volgens het kabinet over een financieel instrument dat is gekoppeld aan een investeringsagenda voor de uitvoering van langetermijninvesteringen.
De oprichting van het fonds is gebaseerd op artikel 38, eerste lid, van de Comptabiliteitsverordening, die de juridische basis vormt voor een begrotingsfonds met regels voor financiële verantwoording en uitgavenbeheer. Volgens het kabinet geeft het hiermee uitvoering aan prioriteit 5 uit het regeerprogramma AVP-FUTURO 2025-2028.
De investeringsagenda richt zich op beleidsterreinen als stedelijke vernieuwing, onderwijs, energietransitie, klimaatbestendigheid, duurzame woningbouw en infrastructuur. Ook moet het fonds ruimte bieden voor de ontwikkeling van nieuwe economische sectoren, zoals commerciële landbouw, fintech, de creatieve industrie en de blauwe economie.
Het beheer van het AIOF valt onder de verantwoordelijkheid van de minister van Algemene Zaken en de minister van Financiën. Het fonds krijgt een eigen, afzonderlijke begroting met financiële verplichtingen, uitgaven en inkomsten. Die begroting wordt als apart onderdeel opgenomen in de Landsbegroting van Aruba. De jaarrekening van het fonds wordt voor de verantwoording geconsolideerd met die van het Land Aruba.
De administratie van het fonds komt onder de directeur van de Directie Financiën te vallen, die betalingen uitvoert binnen het kader van de investeringen. Toezicht op de administratie wordt verricht door de Centrale Accountantsdienst. Daarnaast moet de minister van Financiën elk halfjaar een overzicht van de gerealiseerde inkomsten en uitgaven van het fonds indienen. Ook het CAft ontvangt daarvan een afschrift.
Projecten die via het AIOF worden ingediend, worden beoordeeld door de Evaluatiecommissie Investeringen, die sinds 2022 belast is met de beoordeling van investeringsprojecten van het Land Aruba. De commissie adviseert de regering onder meer over de toewijzing van beschikbare middelen, de uitvoerbaarheid van projecten en de aansluiting op het regeringsbeleid, effectiviteit, duurzaamheid, sturing en controle.
Via een ministeriële regeling worden aanvullende regels vastgesteld voor de onafhankelijke uitvoering van de taken van de commissie en het beoordelingskader. Uiterlijk op 1 april van elk jaar moet de commissie een overzicht indienen van de uitgevoerde werkzaamheden, inclusief goedgekeurde projecten, toegewezen middelen, wijzigingen in fondsen en uitgaven, en de resultaten van de goedgekeurde investeringsprojecten.
De wet die het AIOF opricht, bepaalt verder dat na vijf jaar een evaluatiecommissie van minimaal vier deskundigen wordt benoemd om de effectiviteit en gevolgen van de landsverordening te beoordelen. De minister van Financiën moet dat evaluatierapport vervolgens aanbieden aan het parlement en het College Aruba financieel toezicht, en het ook publiceren op de website van de overheid.
Volgens minister Wever is met het doorlopen van dit juridische traject een structureel en duurzaam financieel instrument tot stand gekomen om overheidsinvesteringen nu en in de toekomst te waarborgen.
