Meer dan driehonderd migranten die vorig jaar zomer op weg waren naar het Verenigd Koninkrijk zijn ontvoerd, gemarteld en bedreigd met gedwongen orgaanverwijdering. Dat heeft de BBC onthuld na eigen onderzoek.
Alle slachtoffers waren jonge mannen afkomstig uit de Koerdische regio in Irak. Ze werden in Libië in handen gevallen van een gewapende militie, die vervolgens losgeld eiste van de families van de gegijzelden. Per persoon werd een bedrag van vijfduizend dollar geëist, omgerekend ongeveer drieduizend zevenhonderd pond. Als het geld niet snel genoeg werd betaald, dreigden de ontvoerders de nieren van de gevangenen te verwijderen.
Libië is al jaren een belangrijk transitland voor migranten die vanuit Afrika en het Midden-Oosten proberen Europa of het Verenigd Koninkrijk te bereiken. Het land kampt met ernstige instabiliteit en wordt geplaagd door talloze gewapende groeperingen die opereren buiten het bereik van de wet. Migranten zijn in dit gebied bijzonder kwetsbaar voor uitbuiting, geweld en ontvoering.
De BBC sprak met een aantal voormalige gijzelaars die hun verhaal deelden over de omstandigheden tijdens hun gevangenschap. Zij beschreven hoe ze werden vastgehouden onder erbarmelijke omstandigheden en voortdurend werden blootgesteld aan geweld en intimidatie.
Een deel van de gegijzelden werd in januari vrijgelaten, nadat families erin waren geslaagd het gevraagde losgeld bij elkaar te brengen. Meer dan honderd van hen werden vervolgens per vliegtuig teruggebracht naar de Koerdische regio van Irak, zo bevestigde de Koerdische regionale overheid.
De zaak werpt opnieuw een hard licht op de gevaarlijke routes die migranten afleggen in hun poging een beter leven te vinden in West-Europa. Mensensmokkelaars en criminele netwerken profiteren op grote schaal van de wanhoop van mensen die op de vlucht zijn voor armoede, conflict of vervolging.
Mensenrechtenorganisaties waarschuwen al langer voor de ernstige misstanden die migranten ondervinden in Libië. Eerder kwamen er al berichten naar buiten over slavenmarkten, seksueel geweld en willekeurige detentie in het Noord-Afrikaanse land.
De Britse en Iraakse autoriteiten hebben vooralsnog geen officiële reactie gegeven op de onthullingen van de BBC. Het is onduidelijk of er strafrechtelijk onderzoek wordt ingesteld naar de betrokken militie.
