Iran’s opperleider ayatollah Mojtaba Khamenei heeft Golfleiders opgeroepen hun ‘echte vijand’ te identificeren en te confronteren, terwijl Teheran vasthoudt aan zijn harde lijn over de Hormuzstraat en regionale bemiddelaars aandringen op hernieuwd diplomatiek overleg.
Belangrijke feiten
- Opperleider Mojtaba Khamenei publiceerde zijn boodschap op zondag 30 augustus 2026, ter gelegenheid van de geboortedag van de profeet Mohammed.
- Khamenei is sinds de Amerikaanse en Israëlische aanvallen op 28 februari niet meer publiekelijk verschenen; bij die aanvallen werd zijn vader en voorganger ayatollah Ali Khamenei gedood.
- De Hormuzstraat is gesloten; vóór de oorlog passeerde via deze waterweg circa 20 procent van de wereldwijde olie- en vloeibaar aardgas (lng)-transporten.
- Iraans viceminister van Buitenlandse Zaken Kazem Gharibabadi bevestigde op zaterdag dat Iran en Oman een akkoord hebben bereikt over een tijdelijke maritieme route.
- De uitvoering van dat akkoord is afhankelijk van het nakomen van verplichtingen door de Verenigde Staten onder een memorandum van overeenstemming dat medio juni werd ondertekend en sindsdien is verlopen.
- Qatar en Pakistan hebben hun bemiddelingsinspanningen geïntensiveerd.
Khamenei’s boodschap aan Golfleiders
In zijn boodschap schreef Khamenei: “Mijn nadrukkelijke en herhaalde aanbeveling aan de leiders van islamitische landen, met name de landen van West-Azië en de Golf, is om uw echte vijand te identificeren, zijn plan te begrijpen en het te confronteren.” De boodschap werd gepubliceerd ter gelegenheid van de geboortedag van de profeet Mohammed.
Situatie rond de Hormuzstraat
De impasse over de Hormuzstraat blijft onopgelost. Viceminister Gharibabadi benadrukte zaterdag dat de straat gesloten is en dat elk schip dat wil passeren vooraf moet afstemmen met Iran. Hij stelde: “Wanneer de andere partij, met name de VS, haar verplichtingen nakomt, zal Iran ook zijn maatregelen nemen.”
Iran en Oman voeren overleg over een tijdelijk gezamenlijk scheepvaartcorridor en het ruimen van zeemijnen. Tegelijkertijd hebben Qatar en Pakistan hun diplomatieke inspanningen opgevoerd. De premier en minister van Buitenlandse Zaken van Qatar, sjeik Mohammed bin Abdulrahman bin Jassim Al Thani, is actief betrokken bij de bemiddelingspogingen.
Achtergrond: nieuw leiderschap in Iran
Mojtaba Khamenei volgde zijn vader ayatollah Ali Khamenei op als opperleider van Iran na de dodelijke aanvallen van de VS en Israël op 28 februari 2026. Sindsdien is hij niet meer publiekelijk opgetreden. Zijn boodschap van 30 augustus markeert een van zijn eerste openbare uitingen als opperleider.
Veelgestelde vragen
Waarom is de Hormuzstraat gesloten?
Iran heeft de Hormuzstraat gesloten als gevolg van de oorlog en de vastgelopen diplomatie met de Verenigde Staten. Elk schip dat wil passeren moet vooraf toestemming vragen aan Iran. Vóór de oorlog passeerde via de straat ongeveer 20 procent van de wereldwijde olie- en lng-transporten.
Wat houdt het akkoord tussen Iran en Oman in?
Iran en Oman hebben een principeakkoord bereikt over een tijdelijke maritieme route en het ruimen van zeemijnen. De uitvoering is echter afhankelijk van het nakomen van afspraken door de VS onder een memorandum van overeenstemming dat medio juni 2026 werd ondertekend, maar sindsdien is verlopen.
Wie is Mojtaba Khamenei?
Mojtaba Khamenei is de huidige opperleider van Iran. Hij volgde zijn vader ayatollah Ali Khamenei op na diens dood bij Amerikaanse en Israëlische aanvallen op 28 februari 2026.
