OSLO – De Noorse Nobelcommissie heeft opnieuw benadrukt dat de Nobelprijs voor de Vrede onlosmakelijk verbonden is met de persoon of organisatie die de prijs ontvangt. In een officieel persbericht stelt de commissie expliciet dat de Nobelprijs niet kan worden overgedragen, weggegeven of symbolisch ‘doorgegeven’ aan derden, ongeacht politieke omstandigheden of persoonlijke intenties van de laureaat.
De verklaring komt tegen de achtergrond van toenemende publieke discussies en misverstanden over het gebruik van de Nobelprijs, met name in politieke en diplomatieke contexten. Volgens de commissie is de prijs geen vrij verhandelbaar eerbetoon, maar een persoonlijke erkenning voor concrete bijdragen aan vrede, mensenrechten of internationale samenwerking.
Persoonlijke erkenning, geen diplomatiek instrument
De Nobelcommissie onderstreept dat de prijs altijd wordt toegekend aan een specifieke laureaat, op basis van diens of haar daden en overtuigingen op het moment van toekenning. Dat betekent dat niemand anders, regeringen, oppositieleiders of staten, aanspraak kan maken op de prijs, noch deze kan gebruiken als politiek mandaat.
“De Nobelprijs voor de Vrede is verbonden aan de laureaat als individu of organisatie. De prijs volgt geen politieke agenda’s en kan niet worden ingezet als instrument in actuele machtsverhoudingen,” aldus de commissie.
Reactie op publieke verwarring
Hoewel in het persbericht geen concrete casus wordt genoemd, is duidelijk dat de verklaring bedoeld is om grenzen te stellen aan interpretaties die de Nobelprijs gebruiken als legitimatie voor hedendaagse politieke claims. De commissie maakt daarbij helder onderscheid tussen erkenning van vredesinspanningen en politieke representatie.
Bescherming van de geloofwaardigheid
Met deze verklaring wil de Nobelcommissie ook de institutionele geloofwaardigheid van de prijs beschermen. Door vast te houden aan het principe dat prijs en laureaat één geheel vormen, voorkomt de commissie dat de Nobelprijs wordt ingezet als wisselgeld in internationale conflicten of binnenlandse machtsstrijd.
De Nobelprijs voor de Vrede, zo benadrukt de commissie, blijft een historische en morele erkenning, geen overdraagbaar symbool of politiek bezit.
Context:
De Nobelprijs voor de Vrede wordt jaarlijks uitgereikt in Oslo en geldt wereldwijd als een van de meest gezaghebbende onderscheidingen op het gebied van vrede en mensenrechten. De Noorse Nobelcommissie bewaakt strikt de regels rond toekenning en gebruik van de prijs.
