ORANJESTAD — MEP-parlementariër Xiomara Maduro heeft opgeroepen om nee te zeggen tegen de consensusrijkswet HOFA. Volgens haar vormt de voorgestelde rijkswet een reële bedreiging voor de autonomie van Aruba en mag het voorstel niet worden afgedaan als een louter technische afspraak tussen Aruba en Nederland.
Maduro stelt dat de wet verregaande gevolgen kan hebben voor de politieke en financiële zelfstandigheid van Aruba. Zij wijst erop dat het land juist veertig jaar heeft gestreden om die autonomie te verkrijgen en te behouden.
De MEP-fractie heeft in dat verband recent juridisch advies gevraagd aan de Nederlandse hoogleraar Elzinga, die deskundig is op het gebied van constitutioneel recht in Nederland en Aruba. Volgens Maduro bevestigt zijn advies dat HOFA onwenselijk, onnodig en in strijd met de Arubaanse Staatsregeling is.
Volgens de uitleg van de fractie zou de rijkswet op drie punten problematisch zijn. Ten eerste zou Nederland voorafgaande goedkeuring moeten geven voordat Aruba wetgeving kan aanpassen. Daarmee zouden volgens MEP het budgetrecht en het amendementsrecht van het parlement worden aangetast. Ten tweede zou de regeling de autonomie ondermijnen doordat Nederland meer invloed krijgt op Arubaanse financiële en politieke besluitvorming. Ten derde stelt de fractie dat de wet niet nodig is, omdat Aruba volgens haar al op weg is naar financiële stabiliteit en binnen enkele jaren een aanvaardbaar schuldenniveau kan bereiken zonder invoering van de rijkswet.
Maduro spreekt ook de door AVP FUTURO aangevoerde redenering tegen dat Aruba al vast zou zitten aan eerder gemaakte afspraken. Onder verwijzing naar professor Elzinga zegt zij dat het bestuursakkoord dat het kabinet-Wever-Croes in 2024 ondertekende, geen definitieve overeenkomst was maar slechts een intentieverklaring. Volgens haar behoudt Aruba daarom nog steeds de ruimte om een eigen standpunt in te nemen.
De MEP-politica noemt het debat over HOFA een cruciaal moment voor Aruba. Als de wet wordt aangenomen, levert Aruba volgens haar een wezenlijk deel van de eigen beslissingsvrijheid in, met name waar het gaat om begroting en toekomstig financieel beleid.
Maduro roept burgers op het debat nauwlettend te volgen, kennis te nemen van het advies van professor Elzinga en een eigen oordeel te vormen. Daarnaast vraagt zij steun voor een afwijzing van HOFA. Volgens haar staat daarbij niet alleen een politiek meningsverschil centraal, maar ook de waardigheid en zelfbeschikking van het Arubaanse volk.
