ORANJESTAD — Onder het thema ‘Racing for Air’ vraagt de zesde editie van de Internationale Dag van Schone Lucht voor een Blauwe Lucht aandacht voor de noodzaak om sneller werk te maken van oplossingen die schone lucht voor iedereen moeten garanderen. Volgens Directie Natuur en Milieu (DNM) is bewustwording ook op Aruba van belang, omdat luchtvervuiling vaak niet zichtbaar is, terwijl die wel gevolgen kan hebben voor de gezondheid van mens en dier.
De Verenigde Naties riepen 7 september in 2019 officieel uit tot Internationale Dag van Schone Lucht voor een Blauwe Lucht. Met die dag wil de VN op alle niveaus meer publieke aandacht creëren voor luchtkwaliteit en het belang van maatregelen om die te verbeteren. DNM sluit zich aan bij die oproep en benadrukt dat Aruba weliswaar vrijwel dagelijks van een blauwe lucht geniet, maar dat dit niet betekent dat de lucht altijd vrij is van verontreiniging.
De campagne van dit jaar legt een verband tussen schone lucht en sport, prestaties en uithoudingsvermogen. De slogan verwijst naar een race of wedstrijd, maar benadrukt vooral de noodzaak van tempo in de aanpak van luchtvervuiling. Volgens internationale cijfers is luchtvervuiling wereldwijd een van de belangrijkste risicofactoren voor overlijden. Jaarlijks zouden circa 8,1 miljoen mensen voortijdig sterven aan aandoeningen die ermee samenhangen, waaronder beroerte, hartziekten, longkanker en acute luchtweginfecties.
DNM wijst erop dat lucht voor iedereen de eerste levensbehoefte is. Toch ademt volgens de Verenigde Naties 99 procent van de wereldbevolking vervuilde lucht in. Luchtvervuiling geldt daarmee als het grootste milieugerelateerde gezondheidsrisico van deze tijd. Daarnaast draagt vervuilde lucht bij aan klimaatverandering, economische schade en verminderde landbouwproductiviteit.
De dienst benadrukt dat luchtvervuiling geen grenzen kent. Daarom is volgens DNM gezamenlijke verantwoordelijkheid nodig om de atmosfeer te beschermen en gezonde luchtkwaliteit te waarborgen. Door samenwerking en gerichte investeringen kunnen landen en gemeenschappen de uitstoot van schadelijke stoffen terugdringen.
Er zijn verschillende bronnen van luchtvervuiling, waaronder de verbranding van fossiele brandstoffen en biomassa. Die processen dragen ook bij aan de uitstoot van gassen die de opwarming van de aarde versterken. Net als klimaatverandering raakt luchtvervuiling iedereen, maar bepaalde groepen worden zwaarder getroffen. Dat geldt onder meer voor ouderen, baby’s en jonge kinderen, mensen die in armoede leven en historisch gemarginaliseerde gemeenschappen.
DNM verwijst naar meerdere internationale cijfers die de omvang van het probleem illustreren. In 2021 zou luchtvervuiling verantwoordelijk zijn geweest voor 8,1 miljoen sterfgevallen, waarvan meer dan 90 procent verband hield met niet-overdraagbare ziekten. Daarnaast sterven jaarlijks meer dan 700.000 kinderen jonger dan vijf jaar als gevolg van luchtvervuiling. Ook wordt gewaarschuwd dat tegen 2050 mogelijk de helft van de wereldwijde landbouwopbrengst verloren kan gaan door vervuilde lucht. De economische schade wordt geraamd op 8,1 biljoen dollar per jaar, ofwel 6,1 procent van het wereldwijde bruto binnenlands product, mede door oplopende zorgkosten.
Volgens DNM sluit de oproep aan bij de Agenda 2030 voor Duurzame Ontwikkeling van de Verenigde Naties, waarin vermindering van luchtvervuiling als dringend aandachtspunt is opgenomen. Een schoon, gezond en duurzaam milieu wordt daarbij gezien als essentieel voor mensenrechten en algemeen welzijn.
Met het oog op de actiedag roept DNM de gemeenschap op om stil te staan bij het belang van schone lucht en zich aan te sluiten bij initiatieven die bijdragen aan een gezondere leefomgeving voor iedereen.
