ORANJESTAD — Het internationale verdrag van de Verenigde Naties tegen plasticvervuiling moet volgens de Directie Natuur en Milieu (DNM) sterker en ambitieuzer worden. Alleen met een krachtig akkoord kan de planeet beter worden beschermd en kan de industrie worden gestimuleerd om met minder schadelijke alternatieven voor plastic te komen.
DNM baseert zich daarbij op gegevens uit een publicatie van het wetenschappelijk tijdschrift Nature van 10 juli 2025. Daarin staat dat de onderhandelingen over een mondiaal VN-verdrag tegen plasticvervuiling zich op een cruciaal moment bevinden. Het wereldwijde plasticverbruik blijft namelijk snel stijgen. Meer dan de helft van al het plastic is pas na het jaar 2000 geproduceerd. Naar verwachting zal de productie tegen 2050 verdubbelen, terwijl minder dan 10 procent van het afval dat als single-use plastic wordt aangemerkt, wordt gerecycled.
Volgens DNM is vooral zorgwekkend dat veel van dit afval uiteindelijk in zee en in de natuur terechtkomt. Twee nieuwe studies in Nature onderstrepen volgens de dienst de ernst van het probleem. Een van de onderzoeken wijst erop dat zich mogelijk 27 miljoen ton nanoplastic in de Atlantische Oceaan bevindt. Nanoplastic bestaat uit extreem kleine deeltjes van minder dan 1 micrometer in doorsnee.
Een tweede studie identificeerde meer dan 16.000 stoffen die afkomstig zijn van plastic. Daarvan zijn er volgens het onderzoek meer dan 4.200 giftig en breken zij niet op natuurlijke wijze af.
Internationale verdragen zijn doorgaans moeilijk tot stand te brengen, omdat alle partijen het eens moeten worden over de inhoud. De volgende onderhandelingsronde vindt in augustus 2025 plaats in Genève, Zwitserland. Volgens DNM moet daar worden ingezet op een krachtig en ambitieus verdrag.
Enkele landen, waaronder Saudi-Arabië, China en Rusland, verzetten zich tegen regulering van de plasticproductie en schadelijke stoffen. Daartegenover staat een groep van meer dan zeventig landen, waaronder de Europese Unie, Australië, Canada en het Verenigd Koninkrijk, die juist pleiten voor beperkingen op de productie van chemicaliën voor plastic. De positie van de Verenigde Staten onder de huidige regering is volgens DNM nog niet duidelijk.
Hoewel sommige landen al zelfstandig maatregelen hebben genomen, zoals de Europese Unie met haar aanpak van plastic voor eenmalig gebruik sinds 2019, blijft een wereldwijd verdrag volgens DNM noodzakelijk. Voorstanders van een minder streng akkoord vrezen dat beperking van productie en strengere regulering banen en bestaanszekerheid in gevaar kunnen brengen. Volgens DNM biedt juist de zoektocht naar alternatieven kansen voor nieuwe en innovatieve industrieën en voor een gezondere leefomgeving voor toekomstige generaties.
Als in Genève geen sterk akkoord wordt bereikt, moet volgens de publicatie eventueel worden gekeken naar een alternatief traject buiten het VN-proces. De kernboodschap blijft volgens DNM echter onveranderd: er is geen ‘planeet B’.
DNM roept de gemeenschap intussen op bewuster om te gaan met het eigen consumptiegedrag en vaker te kiezen voor producten met minder plastic. De wet die het gebruik van single-use plastic verbiedt, is op Aruba al van kracht. Meer informatie daarover is te vinden op de website van DNM onder de rubriek ‘leynan’.
Volgens de dienst is de impact van plasticvervuiling, ook op Aruba, groot en schadelijk voor natuur en zeeleven.
